|
ضدعفونى و آماده سازى سالن مرغدارى
امروزه ما شاهد افزایش روز افزون جمعیت در دنیا و کشور مىباشیم و این جمعیت جهت رشد و نمو و درنهایت توسعه سیاسى فرهنگى اجتماعى نیاز به پروتئین دارند و از آنجائیکه رشد جامعهاى مستلزم نیروى انسانى سالم مىباشد. و امروز منابع غذائى محدود و صرفاً با انجام مدیریت صحیح مىتوان تولید را افزایش داد، خصوصاً در خصوص پرورش طیور اعم از گوشتى و تخمگذار باتوجه به اینکه در کشور عزیز ما ایران کمتر مسائل اصلاح نژادى انجام مىشود و امروزه تنها راه افزایش تولید از طریق مدیریت صحیح مىتوان هزینهها را کاهش و واحد بهرهبردارى را سودآور نمود دو نکته بسیار اساسى وجود دارد:
1- ضدعفونى و آمادهسازى سالن
2- تهیه و تنظیم جیره متعادل
ابتدا ضدعفونى کنندهها را توضیح داده و سپس روش ضدعفونى را تشریح مىکنیم.
تعریف ضدعفونى:
هر جسمى که بتواند از رشد و نمو میکروب ها و سایر عوامل بیماریزا (ویروسها، قارچها و انگلها تک یاختهاى) در داخل یا در روى سطح بدن و محیط زندگى جلوگیرى بعمل آورد ماده ضدعفونى کننده نامیده مىشود.
خصوصیات مواد ضدعفونى:
تمام مواد ضدعفونى کننده که در مرغدارى استفاده مىشود باید داراى شرایط ذیل باشد:
1- ضدعفونى کننده قوى باشد.
2- به راحتى قابل دسترس بوده و خیلى گران نباشد.
3- بوى زننده نداشته باشد.
4- باعث زنگ زدن و از بین رفتن وسایل نشود.
5- براى انسان و حیوانات سمى نباشد.
6- درحضور مواد ناچیز آلى مؤثر باشد.
7- قابلیت نفوذ در مواد و شکافها را داشته باشد.
بخاطر داشته باشیم که مواد ضدعفونى کننده براى تمیز کردن استفاده نمىشود بلکه میکروارگانیسمها را از بین مىبرد. لذا زمانى موثر خواهد بود که سطحى که در آن بکار مىروند کاملاً تمیز باشد.
انواع مواد ضدعفونى کننده:
موادى که براى ضدعفونى در پرورش طیور بکار مىرود، معمولاً به سه دسته تقسیم مىشوند:
1- ضدعفونى کنندههاى طبیعى
2- ضدعفونىکنندههاى فیزیکى
3- ضدعفونى کنندههاى شیمیایى
1- ضدعفونىکنندههاى طبیعى: مانند نور آفتاب، میکروبها در برابر نور آفتاب بخصوص نور مستقیم آن به مقدار زیاد فعالیت خود را ازدست مىدهند، در بین انوار مختلف اشعه خورشید اشعه ماوراء بنفش سبب کشتن میکروبها و باکترىها مىگردد. از این رو آفتاب ارزانترین وسهل الوصولترین و شاید بهترین ماده ضدعفونى کننده باشد. یکى دیگر از ضدعفونىکنندههاى طبیعى سرما و برودت مىباشد. البته سرما و برودت اثر ضدعفونى و معدم کنندگى قوى براى میکروبها نمىباشد بلکه فقط رشد و نمو آنها را به تعویق مىاندازد و در نتیجه جهت نگهدارى گوشت و تخممرغ در سردخانهها استفاده مىگردد.
2- ضدعفونى کنندههاى فیزیکى: بهترین ضدعفونىکننده فیزیکى حرارت مىباشد که از آن مىتوان به دو صورت خشک و مرطوب استفاده کرد. از حرارت خشک به صورت شعله دادن بوسیله شعله افکن استفاده و کف، دیوار سالن را ضدعفونى مىکنند. با این روش مى توان میکروبهاى بیمارىزا و تخم انگلها را به خوبى از بین برد. یکى دیگر از ضدعفونى کنندههاى فیزیکى حرارت مرطوب مىباشد. بخارآب جوش بهترین ماده ضدعفونى کننده به شمار مىرود. حرارت آب جوش معمولاً بیش از 100 درجه است و در این حرارت کمتر میکروب یا انگلى تاب مقاومت دارد. از آب جوش براى ضدعفونى لانه و وسایل جوجهکشى و قفس و آبخورى و دانخورى استفاده مىشود.
3- مواد ضدعفونى کننده شیمیایى: که این مواد خود به چند دسته تقسیم مىشوند و جز یکى از ترکیبات مىباشند که عبارتند از فرمالدئید، ترکیبات چهارتائى آمونیوم، مواد فنلى، مواد یدى و کلریدى
تاثیر این مواد تابع عوامل مختلف است که بطور خلاصه عبارتند از:
1-غلظت خود مواد:
خاصیت ضدعفونى کننده هرماده با درجه غلظت آن کم یا زیاد مىشود. معمولاً محلولها بىاثر یا کم اثرتر مىباشند، بنابراین بهتر است توصیه کارخانه سازنده رعایت شود.
2-حرارت:
معمولاً افزایش حرارت سبب افزایش اثر ماده ضدعفونى کننده مىباشد. از اینرو تؤام کردن حرارت و مواد ضدعفونى اثر بهترى خواهد داشت.
3- مدت مجاورت ماده ضدعفونى کننده با محیط آلوده:
هرچقدر ماده ضدعفونى روى سطح آلوده بیشتر باشد اثر بهترى خواهد داشت کمتر ماده ضدعفونى وجود دار دکه بلافاصله میکروب را از بین ببرد.
4- میزان آلودگى محیط:
اثر مواد ضدعفونى در محیطى که زیاد آلوده و کثیف باشد کمتر مىباشد. از این جهت قبل از استفاده باید میزان آلودگى و کثافات لانه را به حداقل رسانید.
آماده کردن سالن مرغدارى جهت ورود جوجه
براى اینکه سالن مرغدارى آماده جوجهریزى شود در هر سرى جوجهریزى باید اقدامات زیر را انجام دهیم:
1- کلیه مواد خوراکى را از داخل سالن جمعآورى و خارج نموده البته باید سعى شود دانهاى موجود مصرف و جهت دوره آینده مصرف نشود.
2- مرغها را که مرحله پایانى رسیدهاند از سالن مرغدارى تخلیه نمود.
3- کلیه وسایل مرغدارى در سالن که قابل انتقال مىباشند را به بیرون از سالن انتقال داده و آنها را با برس کاملاً تمیز، شستشو و ضدعفونى نموده و به قسمت جداگانهاى انتقال مىدهیم.
4- تمام کود و مواد بستر دوره قبل را از سالن خارج نموده و به محل مناسب انتقال دهیم.
5- کلیه سطوح اعم از سقف، دیوارها، کف و پنجرهها و دربها و وسایل تهویه را به خوبى گردگیرى و تمیز نموده بطوریکه هیچگونه کثافاتى در سالن وجود نداشته باشد.
6- کف و دیوار و سقف سالن را با مواد شوینده و آب فشار قوى وخصوصاً آب گرم کاملاً شستشو داده شود.
7- شعله دادن کف و دیوارها بوسیله شعله افکن (باید مقدم بر ضدعفونى و شیمیایى باشد.)
8- شستشوى لولههاى آبخورى و منبع ذخیره آب و تخلیه رسوبات احتمالى و ضدعفونى کردن سیستم آبخورى
9- سمپاشى سالن درصورتیکه حشرات موذى در سالن و اطراف آن وجود داشته باشد.
10- سمپاشى کردن سالن با مواد ضدعفونى موجود و مناسب پس از شستشوى کامل آن
11- بهتر است سالن براى مدت یک الى دو هفته خالى تا سیکل رشد و نمو باکترىها از بین برود که این فرصتى مناسب براى تعمیر سیستم آبخورى، دانخورى سیستم آبرسانى و برقرسانى مىباشد.
12- چنانچه در دوه قبلى بیمارى مشاهده شده است با استفاده از مواد ضدعفونى کننده قوى گازى مثل فرمالین 40% و پرمنگنات پتاسیم به نسبت cc40 فرمالین و 20 گرم پرمنگنات به ازاء هرمتر مکعب سالن بعد از اینکه کلیه لوازم و تجهیزات را داخل سالن چیدیم استفاده نمائیم. اثر این ضدعفونى کننده زمانى بسیار مؤثر خواهد بود که حرارت سالن حدود 27 درجه و رطوبت بین 60 تا 70 درصد باشد. معمولاً ابتدا پرمنگنات را به نسبت مورد نیاز در ظروف سفالى و یا لعابى در سطح سالن پخش نموده و به آن محلول فرمالین اضافه نمائیم و کلیه درب و پنجرهها و منافذ را کلاً بسته و به مدت 24 ساعت آن را بسته نگه داریم و بعد از 24 ساعت آن را باز نموده تا گازهاى اضافى خارج گردد.
13- تهیه و پخش بستر مناسب از مواد قابل دسترس خصوصاً پوشال نجارى به قطر مناسبت 4-5 سانتىمتر البته ارجح است پوشالریزى قبل از عمل گاز دادن انجام شود.
14- اینک سالن جهت جوجهریزى آماده است در این زمان باید سالن را به وسیله سیستم گرم کننده 24 ساعت قبل از جوجهریزى گرم و آماده نموده و آبخورى و دانخورى موقت در سالن چیده و کمى ذرت خرد شده و یا جیره استاتر شروع نمائیم و در آبخورىها آب شکر به نسبت 8-5 درصد بریزیم و جوجهها را به سالن انتقال دهیم.
مهندس ابراهیم مرادقلى
|