دریافت قیمتها در تلگرام

سروش

فائو یا سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد

بورس جهانی شیکاگو

بورس جهانی شیکاگو

پروماک

مرغک

آویژدانه

سبوس برنج شما

فید ماشین

طیوران ابزار

افرند توسکا

سیانس

بیکداچمن

دانلود آهنگ

 اثربرخی‌ آنتی‌بیوتیک‌ها بر میزان‌بازدهی‌ جوجه‌های‌ گــوشتی
اثربرخی‌ آنتی‌بیوتیک‌ها بر میزان‌بازدهی‌ جوجه‌های‌ گــوشتی مجله صنعت مرغداریسالیانه‌ بالغ‌ بر ده‌ها میلیون‌ دلار از انواع‌ آنتی‌بیوتیک‌ها درصنعت‌ طیور ایران‌ به‌ مصرف‌ می‌رسند. اهداف‌ کلی‌ از مصرف‌این‌ داروها عبارتند از: پیشگــیری‌، درمان‌، افزایش‌ میزان‌بازدهی‌ و مقابله‌ با عوارض‌ حاصل‌ از استرس‌ه مصرف‌ آنتی‌بیوتیک‌ها مفید باشد. یکی‌ از عوامل‌ استرس‌زا در گــله‌های‌ طیور، مصرف‌واکسن‌هاست‌. به‌ طوری‌ که‌ گــاهی‌ حتی‌ نحوه‌ تجویز واکسن‌ها(مانند تزریق‌ یا قطره‌ چشمی‌) موجب‌ بروز استرس‌ در پرندگــان‌می‌شود. اما علاوه‌ بر آن‌، برخی‌ از انواع‌ واکسن‌ها با عوارضی‌که‌ برای‌ طیور دارند، آنها را در مقابل‌ بعضی‌ از بیماری‌هاحساس‌ می‌نمایند. به‌ عنوان‌ مثال‌، مصرف‌ واکسن‌ لاسوتا، که‌سالیانه‌ صدها میلیون‌ دز از آن‌ در این‌ کشور مصرف‌ می‌شود،مژه‌های‌ دستگــاه‌ تنفس‌ را موقتااز کار انداخته‌ و در نتیجه‌می‌تواند موجب‌ نفوذ عمقی‌تر عوامل‌ خارجی‌ به‌ دستگــاه‌تنفس‌ و بروز عفونت‌های‌ ثانویه‌ شود. لذا برای‌ پیشگــیری‌ ازبروز این‌ عفونت‌های‌ ثانویه‌، مصرف‌ آنتی‌بیوتیک‌ها پس‌ ازواکسن‌ لاسوتا منطقی‌ به‌ نظر می‌رسد، که‌ البته‌ این‌ کار در سطح‌وسیعی‌ در مرغداری‌ها انجام‌ می‌شود.

از آنجایی‌ که‌ هر یک‌ از میکروارگــانیسم‌ها اثرات‌ سوء ونامطلوبی‌ بر قسمت‌های‌ مختلف‌ بدن‌ داشته‌ و موجب‌ بروزبیماری‌های‌ بالینی‌ و تحت‌ بالینی‌ در طیور می‌گــردند که‌ درنتیجه‌ آن‌، بازدهی‌ و عملکرد طیور تحت‌ تاثیر منفی‌ این‌بیماری‌ها قرار گــرفته‌ و رو به‌ نقصان‌ می‌گــذارند. لذا قاعدتاآنتی‌بیوتیک‌ها، با از بین‌ بردن‌ این‌ عوامل‌ بیماری‌زا باید موجب‌تقلیل‌ اثرات‌ منفی‌ این‌ عوامل‌ بر بازدهی‌ طیور شده‌ و آن‌ رابهبود بخشد. از طرف‌ دیگــر آنتی‌بیوتیک‌ها به‌ عنوان‌ موادشیمیایی‌ مطرح‌ هستند که‌ خود دارای‌ عوارض‌ سوئی‌می‌باشند و از این‌ جهت‌ ممکن‌ است‌ باعث‌ کاهش‌ راندمان‌شوند. بنابراین‌ در این‌ تحقیق‌، اثر آنتی‌بیوتیک‌های‌ رایج‌ درصنعت‌ طیور ایران‌ بر پارامترهای‌ مختلف‌ بازدهی‌ طیور موردبررسی‌ قرار گــرفت‌ تا مشخص‌ گــردد که‌ در صورت‌ نیاز آیامی‌توان‌ پس‌ از تجویز واکسن‌ نیوکاسل‌، این‌ داروها را بااطمینان‌ خاطر از عدم‌ تاثیر سوء آنها بر پارامترهای‌ مربوطه‌ به‌بازدهی‌ به‌ مصرف‌ رساند یا خیر؟ لازم‌ به‌ ذکر است‌ که‌ بعضی‌ از آنتی‌بیوتیک‌های‌ دیگــر که‌تحت‌ عنوان‌ محرک‌های‌ رشد نامیده‌ می‌شوند و به‌طور اخص‌به‌ منظور افزایش‌ بازدهی‌ مورد استفاده‌ قرار می‌گــیرند به‌ دلیل‌آن‌ که‌ فقط در سطح‌ روده‌ اثر کرده‌ و اثر چندانی‌ برمیکروارگــانیسم‌های‌ بیماری‌زای‌ طیور ندارند، از حیطه‌ این‌مطالعه‌ خارج‌ بوده‌ و در این‌ تحقیق‌ مورد استفاده‌ قرارمی‌گــیرند. مواد و روش‌ کار در این‌ مطالعه‌ ۶۱۲ قطعه‌ جوجه‌ گــوشتی‌ از نژاد راس‌ به‌محل‌ انجام‌ آزمایش‌ (بخش‌ طیور موسسه‌ تحقیقاتی‌ دانشکده‌دامپزشکی‌ واقع‌ در امین‌آباد شهرری‌) منتقل‌ شده‌ و در ۳۶ پن‌۱۷ قطعه‌ای‌ قرار گــرفتند. در این‌ آزمایش‌ ۸ گــروه‌ درمانی‌ و یک‌گــره‌ شاهد در نظر گــرفته‌ شد که‌ برای‌ هر گــروه‌ ۴ پن‌ اختصاص‌یافت‌. شرایط پرورش‌ مانند درجه‌ حرارت‌، رطوبت‌ و برنامه‌نوردهی‌ و برنامه‌ واکسیناسیون‌ تمام‌ گــروه‌ها یکسان‌ بود. در گــروه‌های‌ درمانی‌، یک‌ روز پس‌ از مصرف‌ هر نوبت‌واکسن‌ لاسوتا، آنتی‌بیوتیک‌های‌ مورد آزمایش‌ به‌ مدت‌ ۵ روزدر آب‌ آشامیدنی‌ به‌ مصرف‌ رسیدند. در این‌ بین‌ فقطسالینومایسین‌ از ۱۶ روزگــی‌ تا انتهای‌ دوره‌ با دان‌ مخلوطمی‌گــردید و گــروه‌ شاهد تا انتهای‌ دوره‌ درمان‌ نشده‌ باقی‌ ماند.خاطر نشان‌ می‌گــردد که‌ انتخاب‌ این‌ آنتی‌بیوتیک‌ها به‌ علت‌مصرف‌ متداول‌ آنها در مرغداری‌ها بوده‌ و هر یک‌، نماینده‌ای‌از یک‌ گــروه‌ آنتی‌بیوتیکی‌ می‌باشد. برای‌ تغذیه‌ تمام‌ جوجه‌هادر طول‌ دوره‌ پرورش‌ از جیره‌ غذایی‌ یکسان‌ در دو مرحله‌پیش‌دان‌ و پس‌دان‌ (به‌ ترتیب‌ از ۲۱ـ۰ و ۵۱ـ۲۲ روزگــی‌)استفاده‌ گــردید. قبل‌ و بعد از مصرف‌ آنتی‌بیوتیک‌ یعنی‌ در سنین‌ ۱۵، ۲۱،۳۱، ۴۱ و هم‌چنین‌ در انتهای‌ دوره‌ یعنی‌ ۵۱ روزگــی‌، ازجوجه‌های‌ هر پن‌ به‌طور جداگــانه‌ وزن‌کشی‌ به‌ عمل‌ آمده‌ و دان‌مصرفی‌ هر پن‌ اندازه‌گــیری‌ می‌شد و به‌ این‌ ترتیب‌ وزن‌ متوسط،دان‌ مصرفی‌ و ضریب‌ تبدیل‌ غذایی‌ (FCR)در هر مرحله‌محاسبه‌ می‌گــردید. در پایان‌، نتایج‌ به‌ دست‌ آمده‌ با استفاده‌ از نرم‌افزار آماری‌برInstat ، آنالیز واریانس‌ گــردید و در مواردی‌ که‌ مقدار Pاز۰/۰۵ کمتر بود، آزمون‌ Tukey روی‌ آنها انجام‌ گــرفت‌. نتایج‌ الف‌) میانگــین‌ وزن‌ بدن‌: در پایان‌ ۲۱ روزگــی‌ بیشترین‌ میانگــین‌ وزن‌ بدن‌ مربوط به‌جوجه‌های‌ گــروه‌ درمان‌ شده‌ با کلرتتراسیکلین‌ و کمترین‌میانگــین‌ وزن‌ بدن‌ مربوط به‌ جوجه‌های‌ درمان‌ شده‌ باانروفلوکساسین‌ بود. براساس‌ آزمون‌ آنالیز واریانس‌ تفاوت‌ بین‌میانگــین‌ وزن‌ بدن‌ در گــروه‌های‌ مختلف‌ از نظر آماری‌ معنی‌دارنبود (P۰/۰۵). در پایان‌ دوره‌ آزمایش‌ (سن‌ ۵۱ روزگــی‌) بیشترین‌ میانگــین‌وزن‌ بدن‌ مربوط به‌ گــروه‌ لینکومایسین‌ + اسپکتینومایسین‌ وکمترین‌ میانگــین‌ وزن‌ بدن‌ مربوط به‌ گــروه‌ شاهد بود (جدول‌۲). اما آزمون‌ آنالیز واریانس‌ نشان‌ داد که‌ اختلاف‌ آماری‌معنی‌داری‌ از این‌ نظر بین‌ گــروه‌های‌ مختلف‌ وجود نداشت‌(P۰/۰۵). ب‌) میانگــین‌ غذای‌ خورده‌ شده‌: در پایان‌ سن‌ ۲۱ روزگــی‌ بیشترین‌ میزان‌ غذای‌ مصرفی‌مربوط به‌ گــروه‌ درمان‌ شده‌ با سولفادیازین‌ + تری‌ متوپریم‌ وکمترین‌ مقدار غذای‌ خورده‌ شده‌ مربوط به‌ گــروه‌ تایلوزین‌می‌باشد. انجام‌ آزمون‌ آنالیز واریانس‌ مشخص‌ نمود که‌ بین‌گــروه‌های‌ مختلف‌ از نظر میزان‌ غذای‌ خورده‌ شده‌ اختلاف‌معنی‌داری‌ وجود ندارد (P۰/۰۵). در انتهای‌ دوره‌ آزمایش‌ (سن‌ ۵۱ روزگــی‌) مشخص‌ شد که‌گــروه‌ فورازلیدون‌ بیشترین‌ و گــروه‌ سالینومایسین‌ کمترین‌ مقداردان‌ را مصرف‌ نموده‌اند (جدول‌ ۲). اما براساس‌ آزمون‌ آنالیزواریانس‌، اختلاف‌ آماری‌ معنی‌داری‌ بین‌ گــروه‌های‌ مختلف‌ ازاین‌ نظر مشاهده‌ نشد (P۰/۰۵). پ‌) میانگــین‌ ضریب‌ تبدیل‌ غذایی‌: در پایان‌ سن‌ ۲۱ روزگــی‌ پایین‌ترین‌ و بالاترین‌ ضریب‌ تبدیل‌غذایی‌ به‌ ترتیب‌ به‌ گــروه‌های‌ کلرامفنیکل‌ و سولفادیازین‌+تری‌متوپریم‌ اختصاص‌ داشت‌. براساس‌ آزمون‌ آنالیزواریانس‌ مشخص‌ گــردید که‌ از نظر آماری‌ اختلاف‌ معنی‌داری‌بین‌ گــروه‌های‌ مختلف‌ از این‌ نظر وجود نداشت‌ (P۰/۰۵). در پایان‌ دوره‌ آزمایش‌ (سن‌ ۵۱ روزگــی‌) بالاترین‌ ضریب‌تبدیل‌ غذایی‌ مربوط به‌ گــروه‌ شاهد و پایین‌ترین‌ ضریب‌ تبدیل‌غذایی‌ مربوط به‌ گــروه‌ سالینومایسین‌ بود (جدول‌ ۲). امااختلاف‌ آماری‌ معنی‌داری‌ بین‌ گــروه‌های‌ مختلف‌ از این‌ نظروجود نداشت‌ (P۰/۰۵). ت‌) میانگــین‌ درصد تلفات‌: در طول‌ دوره‌ آزمایش‌، بیشترین‌ میزان‌ تلفات‌ مربوط به‌گــروه‌ شاهد و کمترین‌ آن‌ مربوط به‌ گــروه‌ لینکومایسین‌ +اسپکتینومایسین‌ بود (جدول‌ ۶). تجزیه‌ و تحلیل‌ آماری‌ این‌نتایج‌ با استفاده‌ از آزمون‌ آنالیز واریانس‌ و توکی‌ نشان‌ داد که‌بین‌ میزان‌ تلفات‌ گــروه‌ لینکومایسین‌ + اسپکتینومایسین‌ و گــروه‌شاهد و نیز گــروه‌ کلرتتراسیکلین‌ اختلاف‌ آماری‌ معنی‌داری‌وجود داشت‌ (P۰/۰۵). بحث‌نتایج‌ به‌ دست‌ آمده‌ در شرایط این‌ آزمایش‌ نشان‌ می‌دهندمصرف‌ آنتی‌بیوتیک‌ها اثر سویی‌ بر بازدهی‌ گــروه‌های‌ درمانی‌نسبت‌ به‌ گــروه‌ شاهد نداشته‌ و در ضمن‌ پارامترهای‌ مربوط به‌بازدهی‌ در کل‌ دوره‌ آزمایش‌ (وزن‌ متوسط و ضریب‌ تبدیل‌غذایی‌) بدون‌ وجود اختلاف‌ معنی‌داری‌ از نظر آماری‌، درگــروه‌های‌ درمانی‌ بهتر از گــروه‌ شاهد بوده‌ است‌. البته‌ در برخی‌از تحقیقات‌ دیگــر، اثرات‌ سویی‌ از مصرف‌ آنتی‌بیوتیک‌ها بربازدهی‌ طیور مشاهده‌ شده‌ است‌ که‌ علت‌ این‌ اختلاف‌ را درنحوه‌ و میزان‌ مصرف‌ آنتی‌بیوتیک‌ها می‌توان‌ جستجو کرد،زیرا در تحقیقات‌ دیگــران‌، داروها را برای‌ نشان‌ داده‌ اثرات‌سمی‌ آنها، با دزهای‌ بالا و مدت‌ طولانی‌ به‌ مصرف‌ رسانده‌اند.در حالی‌ که‌ در این‌ آزمایش‌، تمام‌ داروها با دز و مدت‌ متعارف‌به‌ مصرف‌ رسیدند. در انتهای‌ دوره‌ بالاترین‌ وزن‌ متوسطمربوط به‌ گــروه‌ لینکومایسین‌ + اسپکتینومایسین‌ و بهترین‌ضریب‌ تبدیل‌ غذایی‌ مربوط به‌ گــروه‌ سالینومایسین‌ بود. درتوجیه‌ نتایج‌ به‌ دست‌ آمده‌ می‌توان‌ نکات‌ زیر را مورد بحث‌قرار داد. از آنجا که‌ استرس‌ها با کاستن‌ از میزان‌ ایمنی‌، زمینه‌ را برای‌بروز عفونت‌های‌ مختلف‌ فراهم‌ می‌آورند که‌ برخی‌ از آنهابه‌طور مستقیم‌ و غیرمستقیم‌ بر میزان‌ بازدهی‌ گــله‌ اثر منفی‌دارد. بنابراین‌ مصرف‌ آنتی‌بیوتیک‌هایی‌ که‌ بر این‌ عفونت‌هاموثر باشند می‌تواند به‌ بهبود بازدهی‌ گــله‌ در هنگــام‌ استرس‌منجر شود. لذا اگــر استرس‌های‌ وارد بر گــله‌ در طول‌ این‌آزمایش‌، عفونت‌های‌ حاصل‌ از این‌ شرایط استرس‌زا (که‌ درزیر شرح‌ داده‌ می‌شوند) و همچنین‌ اثر آنتی‌بیوتیک‌ها بر این‌عفونت‌ها مورد تجزیه‌ و تحلیل‌ قرار گــیرند، نتایج‌ به‌ دست‌ آمده‌و اختلافات‌ گــروه‌های‌ درمانی‌ و شاهد بهتر، توجیه‌ خواهندشد. در این‌ آزمایش‌ جوجه‌های‌ گــوشتی‌ در فضای‌ محدودی‌ به‌نام‌ پن‌ نگــه‌داری‌ می‌شوند و از آنجا که‌ این‌ نژاد از رشدی‌ سریع‌برخوردار است‌، از بعد از افزایش‌ تراکم‌ در پن‌ها (که‌ خودنوعی‌ استرس‌ محسوب‌ می‌شود)، موجب‌ ریختن‌ آب‌ ازآبخوری‌های‌ دستی‌ و مرطوب‌ شدن‌ بستر شده‌ بود. از طرف‌دیگــر هواکش‌های‌ سالن‌ پرورش‌ در قسمت‌ بالای‌ پنجره‌هانصب‌ شده‌ بود که‌ بدین‌ ترتیب‌ عملکرد مناسب‌ و تامین‌ هوای‌سالم‌ برای‌ جوجه‌ها که‌ در خصوصادر سنین‌ بالاتر از اهمیت‌بیشتری‌ برخوردار است‌، با خراب‌ شدن‌ یکی‌ از هواکش‌ها دوچندان‌ گــردید. همچنین‌ گــذشته‌ از استرس‌های‌ فراوانی‌ که‌ به‌دلیل‌ واکسیناسیون‌ها و وزن‌کشی‌ها به‌ جوجه‌ها وارد می‌شد،در اواخر دوره‌ وجود گــرمای‌ شدید همراه‌ با فقدان‌ سیستم‌خنک‌کننده‌ موجب‌ استرس‌ فراوان‌ در گــله‌ مورد آزمایش‌گــردید. از مجموع‌ مشکلات‌ ذکر شده‌ در فوق‌ (که‌ در اکثر مزارع‌طیور گــوشتی‌ ایران‌ امری‌ عادی‌ محسوب‌ می‌گــردند) می‌توان‌انتظار بروز عفونت‌های‌ تحت‌ بالینی‌ کوکسیدیایی‌ ومایکوپلاسمایی‌ را داشت‌. از آنجا که‌ در کوکسیدیوز تحت‌بالینی‌، سلول‌های‌ اپیتیال‌ روده‌ (که‌ محل‌ جذب‌ مواد غذایی‌هستند) آسیب‌ دیده‌ و تخریب‌ می‌شوند. هضم‌ و جذب‌ موادغذایی‌ دچار نقصان‌ شده‌ و در نتیجه‌ میزان‌ بازدهی‌ طیورکاهش‌ می‌یابد. لذا استفاده‌ از داروهای‌ ضدکوکسیدیایی‌ که‌ برعفونت‌ موثر می‌باشند می‌تواند به‌ بهبود جذب‌ و میزان‌بازدهی‌ کمک‌ نماید. بیماری‌ مایکوپلاسموز هم‌ از جمله‌بیماری‌هایی‌ است‌ که‌ بروز استرس‌ها در ایجاد یا تشدید آن‌نقش‌ داشته‌ و از آنجا که‌ ماهیتی‌ مزمن‌ دارد خود موجب‌ بروزنوعی‌ سوء تغذیه‌ می‌شود، زیرا پرندگــان‌ مبتلا با وجود مصرف‌غذا رشد کافی‌ نداشته‌ و بازده‌ غذا در آنها کاهش‌ می‌یابد. به‌همین‌ جهت‌ این‌ بیماری‌ هم‌ می‌تواند موجب‌ کاهش‌ بازدهی‌شود. بنابراین‌ آنتی‌بیوتیک‌هایی‌ که‌ بتوانند به‌طور موثری‌ این‌عفونت‌ها را سرکوب‌ کنند، در صورتی‌ که‌ در شرایط متعارف‌به‌ مصرف‌ برسند، می‌توانند به‌طور غیرمستقیم‌ موجب‌ بهبودبازدهی‌ شوند. همان‌گــونه‌ که‌ مشخص‌ می‌گــردد، میزان‌ وزن‌ متوسط گــروه‌شاهد از ابتدای‌ دوره‌ تا ۲۱ روزگــی‌، در بعضی‌ از موارد، ازگــروه‌های‌ درمانی‌ بالاتر بود ولی‌ در هفته‌های‌ آخر از این‌ نظردچار افت‌ شد و گــروه‌های‌ درمانی‌ از این‌ نظر نسبت‌ به‌ آن‌پیشی‌ گــرفتند. دلیل‌ این‌ امر را می‌توان‌ در این‌ نکته‌ جستجو کردکه‌ عوامل‌ استرس‌زا در این‌ آزمایش‌ در ۳ـ۲ هفته‌ آخر پرورش‌گــله‌ را تحت‌ تاثیر قرار داده‌ و آن‌ را برای‌ ابتلا به‌ عفونت‌های‌تحت‌ بالینی‌ باکتریایی‌ و مایکوپلاسمایی‌ حساس‌ کردند. لذا درچنین‌ شرایطی‌ مصرف‌ آنتی‌بیوتیک‌ها در گــروه‌های‌ درمانی‌ باغلبه‌ بر این‌ عفونت‌ها، موجب‌ سلامت‌ و بهبود بازدهی‌ گــله‌گــردید. به‌ همین‌ ترتیب‌ عقب‌افتادگــی‌ رشد در گــروه‌ شاهد درانتهای‌ دوره‌ آزمایش‌ را می‌توان‌ به‌ عدم‌ مصرف‌ دارو و غلبه‌عفونت‌های‌ فوق‌ در این‌ گــروه‌ مربوط دانست‌ که‌ موجب‌افزایش‌ معنی‌دار تلفات‌ نیز در گــروه‌ شاهد گــردیدند ( نتایج‌ مربوط به‌ متوسط وزن‌ بدن‌ نشان‌ می‌دهند که‌ در بین‌گــروه‌های‌ درمانی‌ میزان‌ متوسط وزن‌ بدن‌ لینکومایسین‌ ـاسپکتینومایسین‌ از بقیه‌ بالاتر بود. به‌ دلیل‌ آنکه‌ از یکسو این‌دارو از دو آنتی‌بیوتیک‌ تشکیل‌ شده‌ و دارای‌ طیف‌ضدباکتریایی‌ وسیعی‌ می‌باشد و بر عفونت‌های‌ حاصل‌ ازمایکوپلاسماگــالی‌ سپتیکوم‌ نیز موثر است‌ و از طرف‌ دیگــر درسال‌های‌ اخیر به‌ علت‌ گــران‌ بودن‌ قیمت‌، این‌ دارو کمتر مورداستفاده‌ قرار گــرفته‌، ممکن‌ است‌ همین‌ امر موجب‌ حفظ اثر آن‌بر میکروارگــانیسم‌های‌ مختلف‌ شده‌ باشد. همان‌گــونه‌ که‌ از جدول‌ (۳) مشخص‌ می‌شود، ضریب‌تبدیل‌ همه‌ گــروه‌های‌ درمانی‌ در کل‌ آزمایش‌ از گــروه‌ شاهد بهتربوده‌ است‌. در این‌ میان‌، گــروه‌ سالینومایسین‌، ضریب‌ تبدیل‌بهتری‌ نسبت‌ به‌ گــروه‌های‌ دیگــر داشته‌ است‌. با توجه‌ به‌مرطوب‌ و خیس‌ شدن‌ بستر در هفته‌های‌ آخر (به‌ علت‌ ریزش‌آب‌ از آبخوری‌های‌ دستی‌ و عدم‌ وجود تهویه‌ مناسب‌)، و ازآنجا که‌ این‌ وضعیت‌ از عوامل‌ مستعدکننده‌ رشد ااسیست‌های‌آیمریا می‌باشد، در این‌ حالت‌ بروز عفونت‌ تحت‌بالینی‌کوکسیدیوز را نمی‌توان‌ از نظر دور داشت‌. به‌ همین‌ علت‌ دراین‌ شرایط مصرف‌ دارویی‌ مانند سالینومایسین‌ که‌ ازکوکسیدیواستات‌های‌ یونوفوره‌ می‌باشد ممکن‌ است‌ با اثر براین‌ عفونت‌ توانسته‌ باشد به‌ بهبود وضعیت‌ هضم‌ و جذب‌روده‌ای‌ پرندگــان‌ این‌ گــروه‌ کمک‌ نماید که‌ در این‌ شرایط،بازدهی‌ پرندگــان‌ به‌طور منطقی‌ بهبود می‌یابد. این‌ امر دربررسی‌های‌ سایر محققین‌ نیز نشان‌ داده‌ شده‌ است‌. علی‌رغم‌ معنی‌دار نبودن‌ اختلاف‌ بازدهی‌ بین‌ گــروه‌های‌درمانی‌ و شاهد لازم‌ است‌ به‌ این‌ نکته‌ توجه‌ نمود که‌ ممکن‌است‌ این‌ اختلاف‌ها در سطح‌ یک‌ گــله‌ کوچک‌ ظاهراچندان‌اهمیتی‌ نداشته‌ باشند، ولی‌ همین‌ اختلاف‌های‌ کم‌ در میزان‌ضریب‌ تبدیل‌ غذایی‌، وقتی‌ در مقادیر بالای‌ تولید (مانند تولیدگــوشت‌ مرغ‌ استان‌ یا کشور) محاسبه‌ شوند ارقام‌ بسیار بالایی‌را ایجاد خواهند کرد که‌ از نظر اقتصادی‌ اهمیت‌ فراوانی‌ دارد. در خاتمه‌ می‌توان‌ چنین‌ نتیجه‌گــیری‌ کرد که‌ در شرایطنامساعد و استرس‌زا، در صورتی‌ که‌ آنتی‌بیوتیک‌ها به‌ درستی‌انتخاب‌ شده‌ و به‌ میزان‌، مدت‌ و روش‌ توصیه‌ شده‌ به‌ مصرف‌برسند، می‌توانند موجب‌بهبودبازدهی‌درگــله‌های‌گــوشتی‌شوند. اما نکته‌ مهمی‌ که‌ در اینجا باید به‌ آن‌ اشاره‌ نمود آن‌ است‌که‌ به‌ هیچ‌وجه‌، نباید مصرف‌ آنتی‌بیوتیک‌ها را جایگــزین‌رعایت‌ کامل‌ اصول‌ بهداشتی‌ و مدیریتی‌، نمود. زیرا در این‌صورت‌ نتیجه‌ مطلوب‌ به‌ دست‌ نیامده‌ و زیان‌های‌ اقتصادی‌ناشی‌ از مصرف‌ بی‌رویه‌ داروها، به‌ خسارات‌ دیگــر اضافه‌خواهند شد